In 2005 bleken tijgermuggen mee te komen met Lucky Bambooplantjes uit China. Daar is toen veel beleid op ingezet en uiteindelijk een wettelijke regeling. In hetzelfde jaar meldde het RIVM aan de minister van Volksgezondheid deze irritante en riskante muggen ook mee kunnen komen met de invoer van gebruikte banden. Met die kennis heeft de minister echter jarenlang niets gedaan.

Pas in april 2010 werd een grootschalig onderzoek gestart en al binnen enkele maanden was het raak: in juli vond het Centrum Monitoring Vectoren (CMV) bij drie bandenimporteurs in Noord-Brabant tijgermuggen, evenals twee andere gezondheidsbedreigende exotische muggensoorten.

Tijdens reguliere controles zijn muggen en larven van de tijgermug (Aedes albopictus), de Amerikaanse bandenmug (ook wel Encefalitismug of Amerikaanse rotspoelmug genoemd; Ochlerotatus atropalpus of ook wel Aedes atropalpus) en de Gele koortsmug (Aedes aegypti) aangetroffen bij importeurs van gebruikte banden. Het betreft de bedrijven Joop Arts BV te Oss, een onbekend bedrijf in Heijningen en een onbekend bedrijf in Oosterhout. De muggen worden bestreden op advies van het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) .

Nog geen van de aangetroffen muggen is drager van ziekteverwekkende virussen of parasieten. Uit het buitenland is wel bekend dat deze muggen ziekten kunnen overbrengen op mensen of dieren. De bestrijding gebeurt uit voorzorg om de muggen geen kans te geven zich in Nederland te vestigen.

„De muggen vormen momenteel geen bedreiging voor de volksgezondheid. Maar we weten van bijvoorbeeld de tijgermug wel dat deze zou kunnen overleven in ons klimaat”, aldus een woordvoerster van het ministerie. Volgens haar zijn de muggen goed te bestrijden.

Bij deze uitspraken kunnen de nodige vraagtekens worden gezet. De tijgermug is in staat om virussen op zijn nageslacht over te dragen, en het is dus niet onmogelijk dat de aldus besmette muggen in Nederland ziekten gaan veroorzaken. Ook de uitspraak van het ministerie dat de bestrijding goed mogelijk is, is twijfelachtig. Uit een artikel in de NRC van 17 augustus blijkt namelijk dat de muggen zich prima kunnen schuilhouden binnenin de enorme bandenbergen, waardoor ze nauwelijks of niet opgespoord en bestreden kunnen worden. Het is dus ook lang niet zeker of de drie bedrijven de enige bandenimporteurs zijn die exotische muggen invoeren.

Al in 2005 waarschuwde het RIVM minister Klink van Volksgezondheid dat tijgermuggen en andere exotische muggen kunnen meekomen met de invoer van tweedehands banden. Jarenlang heeft de minister deze waarschuwing in de wind geslagen. Pas in 2009 is men in actie gekomen nadat bij een kleine steekproef riskante exotische muggen werden gevonden (zie dit Nieuwslogbericht). Pas dit jaar is een controle-actie opgestart bij alle 32 importeurs van gebruikte banden in Nederland (zie dit Nieuwslogbericht).

De bestrijding van de muggen in Brabant zal tot november duren en in april volgend jaar gecontinueerd worden. Direct betrokkenen en omwonenden zijn over de bestrijding geïnformeerd, aldus het ministerie.

Wat het ministerie gaat doen om de invoer van exotische muggen via de import van gebruikte banden te stoppen, is onduidelijk. Zonder invoerbeperkende voorschriften is bestrijding dweilen met de kraan open.

Sinds enkele jaren wordt de aanwezigheid van exotische muggensoorten structureel in de gaten gehouden. Het CMV controleert onder meer sinds 2008 langs snelwegen in Nederland of exotische muggen in de cabines van vrachtwagens meeliften uit bijvoorbeeld Italië, waar de tijgermug voorkomt. Ze zijn hier nog niet op parkeerplaatsen aangetroffen. Niet zo vreemd, want de kans is klein dat een mug helemaal tot in Nederland in de cabine blijft zitten.

Bij bedrijven die de plant Lucky bamboo importeren, bestaan al langer controles (sinds 2006) en is sinds begin 2009 een regeling van kracht die de invoer van tijgermuggen verbiedt. Alleen schort het daar nog aan handhandhaving van de regels door de overheid (zie dit Nieuwslogbericht).