Voor de 7e keer op rij heeft Nederland de finale niet gehaald bij het Eurovisiesongfestival. Bij het geweeklaag over het onrecht wat ons ieder jaar wordt aangedaan (“Al die Oost-Europeanen stemmen op elkaar”) wordt gemakshalve over het hoofd gezien dat vorig jaar Duitsland won en het jaar ervoor Noorwegen. Zij wonnen doordat ze (veel) punten kregen van vrijwel alle landen.
In 2005 deed ik op verzoek van de EBU (de organisator van het songfestival) een onderzoek naar de gevolgen van het systeem waarmee gestemd werd en de mogelijkheid een ander -wellicht rechtvaardiger- systeem in te voeren. Ik kon dat doen doordat ik -vertrouwelijk- het totale overzicht kreeg van de uitgebrachte stemmen per land op de diverse deelnemers van een aantal voorgaande jaren.
Natuurlijk bleek uit die analyse dat er behoorlijke regionale invloeden waren bij het stemmen (binnen Scandinavië, de Balkan), de taalgebieden (zoals Griekenland en Cyprus). En ook dat de verspreiding van bepaalde nationaliteiten over Europa (zoals de Turken) invloed had bij het stemmen (Zo werd er in Duitsland en Nederland veel punten gegeven aan Turkije). Maar het interessante daarbij was dat in die door mij onderzochte jaren in alle gevallen het geen doorslaggevend effect had t.a.v. het winnende land. (En dat is dus zeker ook het geval bij de laatste twee edities, waar Duitsland en Noorwegen wonnen). De analyse van de resultaten leerde ook dat het veel op elkaar stemmen van landen niet per definitie het voortrekken van elkaar betekende, maar gewoon een culturele ondergrond had. Muzieksmaken die over Europa gezien niet overal hetzelfde zijn en ook talen die regionaal meer op elkaar lijken..
Bij het bedenken van mogelijke stemsystemen is het ook belangrijk na te denken over het feit of het stemmen van mensen in een land met minder dan 1 miljoen mensen net zo zwaar moet tellen als in een land met 80 miljoen mensen. Bedenk dat het stemmen van San Marino met ongeveer 30,000 mensen nu net zo zwaar telt als het stemmen van de mensen in Ukraine (46 miljoen mensen). Als je alle Europeanen 1 stem zou geven (one man one vote) zou de uitslag pas echt anders zijn….
Nu was er een scenario waarbij Nederland gisteren zeker wel door de halve finale was gekomen. Gewoon met een paar bussen Volendammers gaan naar de kleinste landen van gisteren (Cyprus, Macedonië, Letland en Estland) en daar massaal op de 3Js stemmen. Dat is gisteravond blijkbaar niet gebeurd en we kunnen dus weer gaan klagen dat we onheus zijn behandeld.
Misschien moeten we vaststellen dat onze selectiemethode in Nederland niet deugt. De combinatie liedje-artiest is blijkbaar toch niet steeds zo gelukkig geweest als we onszelf steeds proberen duidelijk te maken.
Waarom leren we niet van de aanpak van Duitsland, die vorig jaar tot winst leidde en de vele succesvolle talentenshows in Nederland (zoals The Voice of Holland)? In Duitsland hebben ze via een show genaamd “een ster voor Oslo“, die maanden liep, de -tot dan toe onbekende- artiest gekozen die naar Oslo mocht en ook het liedje dat ze dan zou gaan zingen.
Inmiddels kunnen we vaststellen dat de gevolgde aanpak de laatste 7 jaar tot niets geleid heeft. Daar werd de kijker pas op het laatst gevraagd een selectie te maken uit een aantal liedjes en/of artiesten, daarvoor deden de deskundigen het werk. Waarom maken we er voor volgens jaar geen echte open inschrijving van m.b.t. de artiest en vervolgens het liedje startend in oktober 2011? Een mooi crowdsourcing project dat nooit tot een slechter resultaat kan leiden dan de afgelopen 7 jaar.
