Maar ik wou dat ik Joost eens tegen het lijf liep zodat hij het mij allemaal kon uitleggen.

Soms begrijp ik er echt helemaal niets van. Dat hoeft niet erg te zijn. Ik heb er niet voor gestudeerd en dus hoef ik niet alles te begrijpen. Maar zelf in het vereenvoudigd wereldbeeld waar ik mee rondloop kan ik geen antwoorden vinden. Die mensen van de politiek, die hebben dat probleem niet. Die weten op alles een antwoord, zonder dat ze er voor gestudeerd hebben. Dat is natuurlijk wel vreemd. Stel dat in een groot concern de chef van de postkamer bij de boekhouding zou binnen lopen en roepen: “onze cashflow is niet op orde en de beveiliging tegen een vijandig overnamebod klopt niet”. Dat zou toch vreemd zijn. Maar in de Kamer kan dat. Dat heb ik altijd al knap gevonden. Een minister van Onderwijs die later terug komt als Minister van Landbouw. Zo iemand heeft het toch allemaal in korte tijd op een rijtje.

Iedereen is nu opeens een kenner op gebied van Internationale Financiën. We moeten de Euro verdedigen – we moeten terug naar de gulden. Met nog een paar varianten. Velen van ons geloven ook het een of het ander. De wijzer slaat momenteel uit naar de mensen die de Euro willen verlaten. De politieke partijen die roepen dat de Euro een ramp is winnen, virtueel, veel stemmen. Dat is toch vreemd.

De voorbije verkiezing heeft Nederland de voorkeur uitgesproken voor een aantal pakketjes. Zo noem ik de partijprogramma’s altijd, pakketjes. In zo een pakketje zit van alles. Dingen waar je blij mee bent en dingen waar je van denk “vooruit dan maar”.

In zo een pakketje zit een sociaal programma, een buitenlands beleid, iets voor of tegen immigratie, wat leger exercities en zo meer. Over die inhoud heb je niet veel te vertellen, maar er worden in Nederland voldoende pakketjes aangeboden om een keuze te maken. Zo belangrijk is het trouwens ook weer niet. Bij de vorming van een regering blijken die pakketjes vooral bestemd voor de ruilhandel. Als kiezer zit je dan opeens met een mand met zaken die je eigenlijk niet wilt. Maar dat is het spel. Nu zijn er dus partijen die hard roepen dat we de Euro aan de wilgen moeten hangen.

De Euro is blijkbaar niet de Koningin van het Bal in Nederland en dus zijn er heel wat mensen die zeggen dat ze voor het hangen  zullen stemmen. Wat ik niet begrijp is dat die mensen die hun voorkeur zo maar uitspreken voor een partij tegen de Euro blijkbaar vergeten dat ze altijd stemmen voor een pakketje. Dat de kans dus bestaat dat ze ter wille van hun afschuw voor de Euro, gaan stemmen voor een partij die ook nog zaken wilt waarom ze juist de vorige verkiezing niet op die partij hebben gestemd. Dat is niet erg. Het stemmen moet nog komen en de pakketjes liggen nog niet echt op tafel. Maar de politiek maakt er toch al gebruik (misbruik) van om te roepen: wij hebben gelijk, kijk maar naar hoe de kiezers nu zouden stemmen. Om het eenvoudig te houden zeggen de dames en heren politiekers er niet bij: wij hebben gelijk op dat onderdeel. Nee, ze zeggen gewoon: wij hebben gelijk, punt.

In mijn sterk vereenvoudigd wereldbeeld hebben we twee grootmachten die beslissen wat er moet gebeuren. Dat is het bedrijfsleven, met de industrie en de banken aan de ene kant en de politiek, zeg maar de overheid, aan de andere kant. Dat is, voor zover ik weet, al sinds de middeleeuwen zo. Het bedrijfsleven is doelgericht. Winst maken, groeien, rijker worden. De overheid is procedureel gericht. Wetten maken, reglementen, vergunningen. Als het bedrijfsleven dreigt om te groot te worden of om te veel invloed te krijgen, dan maakt de overheid een wet om dat in te dammen. Ging altijd goed. Zo werden we verlost van de slavenarbeid, van het ontbreken van bescherming voor mens en natuur, van landhonger ter wille van de grondstoffen enz. Een land nam maatregelen, een buurland zag dat het werkte en deed dat ook. Het bedrijfsleven ging knarsetandend akkoord en bedacht nieuwe sluiproutes.

Tegenwoordig leven we in een andere tijd leer ik uit de kranten. Als de overheid dreigt om wat winst van het bedrijfsleven af te romen pakt datzelfde bedrijfsleven zijn biezen en vertrek, met meenemen van alle roerend en desnoods onroerend goed naar een land met een gunstiger klimaat. Opgelost. Zoals ze in de reclame zelf zeggen: het voordeel is voor de snelle beslissers. En niet alleen snel beslissen kan nu, maar ook snel uitvoeren. Dat laatste dan wel alleen voor het bedrijfsleven. Eer de overheid een antwoord heeft geformuleerd heeft het bedrijfsleven al weer 20 vragen klaar liggen. Omdat de overheid procedureel gericht is. De overheid kan het tempo van deze tijd niet volgen. De procedures laten dat niet toe. Politieke partijen moeten eerst nog een akkoord bereiken over wat nu precies de vraag is en hoe ze daar zullen op antwoorden. Daarna moeten ze het nog eens worden over hoe het antwoord geformuleerd dient te worden. Binnen die grote wereldmacht van overheden, die bestaat uit een puzzel van een paar honderd stukjes, moet elk stukje binnen zijn grenzen blijven. Daar heeft het bedrijfsleven lak aan. Die werken niet met een puzzelconcept. Die werken met hun altijd en overal geldend bedrijfsplan: winst maken.

Zeker, dit is een eenvoudige visie op de problemen van onze tijd. Maar ik heb er geen andere en ik zal het er dus mee moeten doen.

Waarom die Minister van Financiën van Finland niet past in de politiek. Ze werkt doelgericht, dus moet ze naar het bedrijfsleven. Als politieker had ze eerst de procedures moeten bespreken. Waarom de banken zich weinig aantrekken van de hele monetaire crisis. Ze weten dat ze tijd hebben. De overheid moet eerst nog de procedures afwerken.

Het is allemaal niet veel, maar persoonlijk heb ik er baat bij om een en ander te begrijpen. Anders blijf ik met teveel vragen zitten.. zolang ik Joost niet tegen kom.

De wereld om mij heen.